Autor: Jakub Wernik

Od 24 lutego 2022 roku, gdy Rosja rozpoczęła pełnoskalową agresję na Ukrainę, Europa stoi przed koniecznością radykalnej przebudowy swojego systemu obronnego. Zarówno Unia Europejska, jak i poszczególne państwa członkowskie, w tym Polska, zainicjowały intensywne działania mające na celu:

• Zwiększenie wydatków na obronność i modernizację sił zbrojnych
• Wzmocnienie przemysłu obronnego i zapewnienie jego konkurencyjności
• Poprawę gotowości operacyjnej i mobilności wojskowej
• Rozwój systemu ochrony ludności cywilnej
• Zwiększenie odporności społecznej i infrastruktury krytycznej

Niniejszy raport informacyjny przedstawia kluczowe zmiany prawne w obszarze obronności, które zostały wprowadzone lub zainicjowane w latach 2024–2025 na poziomie Unii Europejskiej oraz w Polsce. Udokumentowane inicjatywy stanowią odpowiedź na fundamentalne przeobrażenie architektury bezpieczeństwa europejskiego. Należy je odczytywać jako początek długoterminowego procesu transformacji systemów obronnych, którego celem jest odbudowa wiarygodnego odstraszania i zapewnienie Europie autonomicznych zdolności obronnych w obliczu trwających zagrożeń.

Opracowanie składa się z dwóch części: pierwsza poświęcona jest inicjatywom Unii Europejskiej (instrumenty finansowe, regulacje wspierające przemysł obronny, mobilność wojskową), druga – zmianom prawnym wprowadzonym w Polsce (ochrona ludności, modernizacja sił zbrojnych, inwestycje obronne, szkolenia).